και χρήμα δεν εκράτεις...

και χρήμα δεν εκράτεις...
και χρήμα δεν εκράτεις...

Τρίτη, 30 Αυγούστου 2011

Οι “φωνές” της διαίσθησης...


Η διαρκής και αέναη προσπάθεια μου για την εύρεση ενός επιτυχημένου χρηματιστηριακού συστήματος, με έχει οδηγήσει όλα αυτά τα χρόνια στην χρήση των περισσότερων γνωστών εργαλείων-συστημάτων τα οποία χρησιμοποιεί συνήθως ένας επενδυτής, στην προσπάθειά του να επιτύχει ένα σταθερό με την πάροδο του χρόνου κέρδος.

Αυτό που διαπίστωσα στο τέλος όμως είναι, ότι όσο πιο πολλά μαθαίνει κανείς για τις επενδύσεις και το χρηματιστήριο, τόσο πιο πολύ αρχίζει να χρησιμοποιεί, αλλά κυρίως να εμπιστεύεται την διαίσθησή του, για την λήψη των επενδυτικών του αποφάσεων.

Διότι αυτό που μάλλον συμβαίνει πραγματικά σε έναν επενδυτή όλα αυτά τα χρόνια της πάλης του με τις αγορές, με τις συνεχόμενες και δυνατές “σφαλιάρες” από τα λάθη του, τις ατέλειωτες ώρες μπροστά από την οθόνη του υπολογιστή και τα πολλά και διαφορετικά χρηματιστηριακά βιβλία και άρθρα που έχει κατά καιρούς διαβάσει, είναι ότι στο επενδυτικό υποσυνείδητο του έχει αρχίζει και αναπτύσσεται σταδιακά μια έκτη αίσθηση, αυτό που οι περισσότεροι αποκαλούν επενδυτική διαίσθηση.

Ο Κοστολάνι έχει γράψει κάποτε ότι στο χρηματιστήριο με το να έχει κανείς εμπειρίες για πολλά χρόνια και με το να έχει διαβάσει αρκετά βιβλία, αν καμιά φορά προσπαθήσει κλείνοντας τα μάτια του να ξεχάσει όλα αυτά που έχει μάθει, αυτό που τελικά θα του μείνει θα είναι η ίδια η διαίσθηση του.

Άλλωστε δεν είναι τυχαίο πως ο ίδιος ο Κοστολάνι κατάφερε χωρίς την χρήση θεμελιωδών στοιχείων και τεχνικών αναλύσεων, αλλά χρησιμοποιώντας μόνο την κοινή λογική και την διαίσθησή του, να γίνει ένας πολύ επιτυχημένος κερδοσκόπος ή μάλλον για την ακρίβεια ένας πραγματικός “θρύλος” των αγορών.

Έτσι τώρα πια για να αγοράσω μια μετοχή, μετά από τα απαραίτητα τεστ των θεμελιωδών αλλά και της τεχνικής ανάλυσης, πρέπει οπωσδήποτε αυτή να περάσει και το τεστ της διαίσθησης μου.

Όταν λοιπόν εξετάζω την ακτινογραφία μιας μετοχής, το διάγραμμα τιμών της ή παρακολουθώ την συμπεριφορά της στο ταμπλό, πρέπει οπωσδήποτε να “νιώσω” την θετική ή την αρνητική “αύρα” της, προκειμένου να της επιλέξω τελικά για αγορά ή για πώληση.

Την διαδικασία αυτή την αναλαμβάνει συνήθως η διαίσθησή μου, η οποία με επισκέπτεται απρόσκλητα την συγκεκριμένη στιγμή κάνοντάς με να νομίζω ότι ακούω διάφορες φωνές, που είναι σαν να μου λένε : “αγόρασε την τώρα”, η το γνωστό αλλά αρκετά προσοδοφόρο “πούλα, πούλα”. Έτσι ενώ αρχικά είχα αρχίσει να πιστεύω ότι πιθανόν να έχω κάποιο πρόβλημα, σε σημείο που ήμουν έτοιμος να ψάξω τον χρυσό οδηγό για κανέναν καλό ψυχίατρο, κατάλαβα επιτέλους κάποτε ότι τελικά αυτή είναι η φωνή της χρηματιστηριακής μου διαίσθησης, η οποία έχει “οικοδομηθεί” στο υποσυνείδητό μου όλα αυτά τα τελευταία χρόνια.

Και όχι μόνο αυτό, αλλά όσες φορές την αγνόησα για πολλούς και διαφορετικούς λόγους, αποδεδειγμένα την “πάτησα χοντρά” και αυτό στο τέλος μου κόστισε πάρα πολλά χρήματα.

Έτσι τώρα γνωρίζω καλά ότι όταν το κεφάλι μου βουίζει, όταν ακούω “καμπάνες” και περίεργες φωνές, είναι οι "φωνές" της διαίσθησής μου που με καθοδηγούν στο να πάρω την σωστή απόφαση, μέσω των διάφορων καλών ή κακών προαισθημάτων μου.

Βέβαια τις περισσότερες φορές έχω διαπιστώσει ότι αυτή η διαίσθηση έρχεται με την μορφή του:

'Αυτό το “έργο” το έχω ξαναδεί διότι απλά μου έχει ξανασυμβεί κάτι παρόμοιο και έτσι είμαι σε θέση ξέρω εκ των προτέρων τι περίπου θα συμβεί στο τέλος.'

Και αυτό επειδή είναι κάτι που μοιάζει με “προφητεία”, τις περισσότερες φορές παρεξηγείται από τους μη γνώστες και φυσικά λοιδορείται αναλόγως.

Όμως ακόμη και μετά από όλα αυτά, δεν παύει για εμένα η διαίσθηση να παραμένει κάτι το ανεξέλεγκτο, κάτι που όσο και αν προσπαθήσεις σκόπιμα να το "καλλιεργήσεις" δεν "καλλιεργείται". Αλλά ούτε μπορεί κανείς να την καλέσει σκόπιμα και εκβιαστικά. Έτσι όταν κάποιος θέλει με το “ζόρι” να την χρησιμοποιήσει, το μόνο σίγουρο είναι ότι δεν θα καταφέρει απολύτως τίποτε και το πιο πιθανό ότι θα πάρει τελικά λανθασμένες υποδείξεις.

Όμως αν την αγνοήσει και συνεχίσει απλά να δουλεύει πραγματικά σκληρά και με πάθος στο αντικείμενό του, το πιθανότερο είναι πως αυτή θα αρχίσει από μόνη της να τον επισκέπτεται όλο και πιο συχνά, με το πέρασμα του χρόνου.

Τώρα πια ένα είναι το σίγουρο για εμένα . Ότι με το να διαθέτει κανείς αυτή την έκτη χρηματιστηριακή αίσθηση, μπορεί και να πετυχαίνει ευκολότερα και γρηγορότερα όλα αυτά που κάποιοι άλλοι προσπαθούν να επιτύχουν χρησιμοποιώντας πολύπλοκα μοντέλα και τεχνικούς δείκτες, όπως για παράδειγμα το να καταλάβουν αν μια αγορά είναι πτωτική η ανοδική.

Όλα αυτά όμως δυστυχώς για κάποιον που δεν τα έχει “νιώσει”, αποτελούν ακαταλαβίστικες έννοιες. Και για να είναι σε θέση να τα “νιώσει” κανείς, θα πρέπει απλά και μόνο κατά την γνώμη μου να εργαστεί σκληρά και να “προπονηθεί” κατάλληλα για πολλά χρόνια, είτε στην αρένα του χρηματιστηρίου είτε στην μεγαλύτερη αρένα, αυτής της ίδιας της ζωής.

Ο “Καθηγητής Λυκείου”

6 σχόλια:

  1. Η τιμη μιας μετοχης εχει πολυ λιγο να κανει με την εταιρεια την οποια εκπροσωπει και δεν ειναι τιποτα αλλο παρα η "στιγμιαια ομοθυμια "(momentary consensus),για την αξια της, αναμεσα σε αγοραστες,πωλητες και αναποφασιστους,τη στιγμη της χρηματιστηριακης πραξης.Πισω απο καθε τιμη κρυβεται ενα πληθος επενδυτων.Η ομοθυμια του πληθους (crowd consensus)αλλαζει απο στιγμη σε στιγμη και οι τεχνικοι αναλυτες δεν κανουν τιποτα αλλο απ' το να μελετουν τις διακυμανσεις της "ψυχολογιας της μαζας".Καθε συνεδριαση ειναι μια διαμαχη αναμεσα στους αισιοδοξους και στους απαισιοδοξους κι' ο σκοπος του αναλυτη ειναι να ανακαλυψει την ισορροπια δυναμεων και να παρει θεση στην πλευρα των νικητων.Οι τιμες, ο ογκος συναλλαγων και κατα συνεπεια και οι τεχνικοι δεικτες που βασιζονται σ' αυτα,αντανακλουν την συμπεριφορα του πληθους.
    Η αγορα ειναι ενα χαλαρα οργανωμενο πληθος ανθρωπων και καθε ξεχωριστο μελος της προσπαθει να παρει τα χρηματα των αλλων.Ειναι ενα ιδιαιτερα σκληρο περιβαλλον διοτι ολοι οι αλλοι ειναι εναντιον σου κι' εσυ εναντιον ολων των αλλων.Αισιοδοξοι και απαισιοδοξοι δινουν τη μαχη της επικρατισης στο πεδιο της αγορας και η τυχη της επενδυσης σου εξαρταται απο τις πραξεις και τις παραλειψεις ανθρωπων εντελως ξενων σε σενα.Το ζητουμενο δεν ειναι να ελεγξεις την αγορα παρα μονο να παρεις την σωστη αποφαση για την εισοδο ή την εξοδο απ' αυτην.Απο την στιγμη που θα μπεις στην αγορα γινεσαι αυτοματα μελος ενος ανωνυμου πληθους και τα συναισθηματα που σου επιβαλονται απο την "ψυχολογια της μαζας"εχουν καταλυτικη επιδραση στις επενδυτικες σου κινησεις,συντελουν στη αποστασιοποιηση σου απο τα αρχικα σου σχεδια και σε τελικη αναλυση στο χασιμο χρηματων.
    Η συμπεριφορα του μελους μιας οποιασδηποτε ομαδας,ειναι ιδια μ'αυτην ενος μικρου παιδιου που ακολουθει τους γονεις του αναζητωντας ασφαλεια και σιγουρια.Η αγορα ομως δεν νοιαζεται για την ασφαλεια και την καλοπεραση κανενος.Αυτη η πορεια ειναι μοναχικη και το μοναδικο οπλο του επιτυχημενου trader ειναι "η καθαρη ανεξαρτητη σκεψη."

    (αποσπασματα απο το βιβλίο Trading for a Living: Psychology, Trading Tactics, Money Management)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Αγαπητέ Φίλε,

    Καλά μας τα λέει ο Dr Al Elder, αλλά εγώ θα ήθελα να προσθέσω σε όλα αυτά την έννοια της τάσης, την οποία και προσπαθούν να ανιχνεύσουν όλοι οι τεχνικοί δείκτες. Τάση η οποία μας δείχνει αν οι πωλητές ή οι αγοραστές, είναι αυτή τη στιγμή οι τελικοί νικητές στην αρένα της αγοράς.

    Ακόμη αυτή μας δείχνει και το τι συνήθως πιστεύουν τα δυνατά χέρια για την ίδια την αγορά ή για την μετοχή αυτή και κατά επέκταση για την εταιρεία που κρύβεται από πίσω της.

    Όταν λοιπόν γνωρίζεις την τάση, σου είναι πιο εύκολο να “μαντέψεις” την συμπεριφορά και την ψυχολογία του πλήθους και έτσι να καταφέρεις να βγεις κερδισμένος από αυτόν τον πολύ σκληρό αγώνα.

    Σε όλα τα άλλα συμφωνώ απόλυτα...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. κύριε Καθηγητά.
    Συμφωνώ ότι η διαίσθηση-έμπνευση-επιτυχία έρχεται αυθόρμητα, όταν ασχολούμασθε με πάθος,αυτοσυγκέντρωση,μελέτη σχετικών βιβλίων και δαρκή σκέψη του αντικειμένου.Δηλαδή ισχύει το αρχαίο ρητό "Συν Αθηνά και χείρα κίνει" πχ Ετσι ενεργούσε ο Αρχιμήδης κι εμπνεύσθηκε στην διάρκεια του λουτρού του κι είπε :"εύρηκα εύρηκα"!
    Αυτές οι διαισθήσεις έρχονται με διάφορες μορφές:Αύρα της κάθε μετοχής,όραμα,όνειρο,εύρεση λύσης στο πρόβλημα κλπ.Όμως το πρόβλημα με την διαίσθηση είναι:
    1)Δεν είμασθε σίγουροι αν είναι γνήσια ή ψεύτικη...
    2)Είναι αινιγματική και δυσεξήγητη.πχ Ο βασιλιάς της Αιγύπτου Φαραώ είδε όνειρο:7 αγελάδες παχειές και μετά 7 αγελάδες σκελετωμένες,οι οποίες έφαγαν τις παχειές! Κανένας σοφός της Αιγύπτου δεν μπόρεσε να εξηγήσει το όνειρο ,εκτός από τον Ισραηλίτη Ιωσήφ και γι'αυτό ο Φαραώ τον έκανε αντιβασιλέα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Θαυμάσιε Καθηγητή,
    Δυστυχώς, λίγοι μπορούν να χρησιμοποιήσουν μ'επιτυχία την διαισθησή τους.Είναι ικανότητα έμφυτη αλλά και καλλιεργείται μερικώς.Το δυσκολο είναι να καταλάβεις τι σημαίνει αυτό που νιώθεις ή αυτό που βλέπεις.πχ Η Πυθία είπε:"Τα ξύλινα τείχη θα σώσουν τους Αθηναίους από τους Πέρσες".Ευτυχώς που τελευταία στιγμή, κατάλαβαν οι στρατηγοί, ότι σήμαινε να ναυμαχήσουν, κιέτσι θριάμβευσαν!
    Εγώ στις 12-9-2011 είδα το εξής όνειρο:
    "Ο ήλιος ψηλά σε γωνία ~45μοίρες.Ο πλανήτης Γη κινούμενος,μπήκε μπρος στον ηλιακό δίσκο ,σκοτεινός,μετά έγινε φωτεινός σαν τον ήλιο ,και καθώςθα έβγαινε από τον ήλιο θα ξανασκοτείνιαζε".Εξηγώ όσα έγιναν:Ο DAX-Γερμανίας από 12/9/2011 ανέβαινε και κορύφωσε στις 28/10/2011 στα ~6450(ενδοσυνεδριακά).Αν κινηθεί πολύ ψηλότερα ,είναι λάθος η εξήγησή μου.Το υπόλοιπο όνειρο θα το εξηγήσω όταν πραγματοποιηθεί,διότι τώρα θα πέσω έξω.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Φίλε Ονειροπόλε,

    Αν κρίνω από το όνομά σου εσύ θα πρέπει να είσαι πιο ειδικός στα όνειρα και στην εξήγησή τους από εμένα.

    Αυτό που μπορώ να σου πω εγώ είναι ότι το 99 είχα δεί ένα όνειρο ότι είμουν λέει σε έναν κήπο με κάτι ωραίες κόκκινες ντομάτες που όμως όταν τις έπιανα στα χέρια μου μέσα ήταν κενές και έσπαγαν σαν φούσκα πιτσιλίζοντας με κόκκινη σάλτσα.

    Με το που μπήκε λοιπόν το χαρτοφυλάκιο μου στην χασούρα θυμήθηκα το όνειρο και πούλησα όλες τις μετοχές μου.

    Και αυτό ήταν κάτι που κυριολεκτικά με έσωσε.

    ΑπάντησηΔιαγραφή